Binh Boong Media

Sáng nay, lần mò vào Tuổi Trẻ Online, em đọc cái tít này mà hết hồn: "Chủ tịch xã bị bắt vì đánh bạc được phục chức". Em bắt đầu tự hỏi: Hay là xứ ta có chuyện lạ đời: Chủ tịch xã (do mắc lỗi gì đó) mà bị cách chức; song vì đánh bạc (giỏi, đánh ở trong phòng giam với ai đó) nên được phục chức. Sau khi phục chức rồi thì lại bị bắt (vì sự phục chức kia không được quang minh chính đại cho lắm, hay là ổng lại tái diễn lỗi cũ).

Hình chụp lại từ Tuổi Trẻ  Online

Muốn biết mô tê ra sao thì "cờ-lích" vào đọc hết là biết liền. Ừ thì "cờ-lích". À thì ra chỉ đơn giản là ông chủ tịch xã nọ trước đó bị bắt, bị đình chỉ công tác do bị bắt quả tang đang đánh bạc; nay được phục chức.

Thì ra chỉ ra sự nhầm lẫn về ngữ pháp câu. (Em xin mạn phép vẽ vời phân tích ngữ pháp câu này ra)

Bác nhà báo thì có ý viết để mọi người hiểu như thế này:


Vậy thì các bác phải đọc "cắt khúc" câu ra như thế này: "Chủ tịch xã bị bắt vì đánh bạc / được phục chức".

Còn em thì lại hiểu thế này:


Tức là em đọc ngưng nghỉ câu đó như sau: "Chủ tịch xã bị bắt / vì đánh bạc được phục chức".

Đó là em còn chưa nói kỹ đến khả năng các bác có thể hiểu thế này nếu thêm chữ "đã" và dấu "," vào: "Chủ tịch xã đã bị bắt, / vì đánh bạc được phục chức" thì câu này lại được hiểu là: Ông chủ tịch xã kia đã bị bắt rồi, nay do đánh bạc nên được (tha và) phục chức.

Em nghĩ rằng chắc không chỉ có mình em có nhầm lẫn như vậy.

***

Đã biết rằng ngữ pháp tiếng Việt vốn không chặt chẽ bằng một số tiếng khác, đặc biệt là các tiếng phương Tây, vậy thì tại sao bác phóng viên, bác biên tập không viết câu khác để tránh nhầm lẫn đi nhỉ? Ví dụ như: Chủ tịch xã được phục chức sau khi bị bắt vì đánh bạc chẳng hạn.

--------------------

Chú ý: 2 hình phân tích ngữ pháp bên trên, vì không cần thiết nên em không phân tích kỹ cụm danh từ "chủ tịch xã" (danh từ: "chủ tịch", định ngữ: "xã") và em cũng tạm gọi "phục chức" là động từ. Em đang phân vân, có thể đây là cụm động từ được cấu thành từ động từ "phục" và bổ ngữ "chức". Các bác có cao kiến gì xin để lại bình luận chỉ giáo cho em thêm. Em cảm ơn! :)